متن خبر

مصاحبه روزنامه نقش نو با حسینعلی صالحی عضو کمیسیون آموزش کانون وکلا

مرجع خبر : روابط عمومی موسسه حقوقی ایرانیان صاعد
تاريخ درج : 92/11/28

مصاحبه اختصاصی روزنامه نقش نو با حسینعلی صالحی عضو کمیسیون آموزش کانون وکلای مرکز

حسینعلی صالحی یک وکیل خلاق و مدیری نام آشنا در رشته حقوق است . شخصی که آسیب های جامعه حقوقی از جمله دغدغه اشتغال فارغ التحصیلان حقوق و وکلای جوان را بخوبی شناخته و برای بخشی از آنها چاره اندیشی نموده است. کارآفرینی و خلاقیت ایشان و همکاران حرفه ای و دانشگاهی وی در یک حرکتی نو و دیدگاهی مدرن در قالب موسسه حقوقی و مطالعاتی ایرانیان صاعد تبلور یافته است. ترکیبی از تیم دانشگاهی و حرفه ای متخصّص بویژه در علوم میان رشته ای که اشتغال ده ها تن از همکاران در چند دپارتمان تخصصی،خدمات حقوقی متنوع و گسترده در قالب وکالت ، داوری، مشاوره حقوقی، برگزاری کارگروه ها و آموزش های کاربردی در رشته های مختلف، تنقیح مقررات و قوانین ، تألیف کتب و مقالات متعدد و. . . تنها بخشی از دستاوردهای این موسسه است که بی شک می توان آن را بعنوان یک الگوی مدیریتی مدرن و کارآمد به جامعه وکالت معرفی نمود
.
در این شماره در خدمت آقای صالحی مدیرعامل موسسه حقوقی و مطالعاتی ایرانیان صاعد هستیم که در حال حاضر عضوکانون وکلای مرکز ، عضو فعال کمیسیون آموزش کانون و داوطلب انتخابات هیأت مدیره آتی کانون مرکز نیز می باشد .
جناب آقای صالحی باسلام و تشکر از شما، خواهش می کنم در شروع گفتگو ، مختصری در باره زندگی نامه خود برای خوانندگان نشریه صحبت کنید:

ج) بسم الله الرحمن الرحیم با عرض سلام به شما و تشکر از سایر همکاران پرتلاش شما. بنده در سال 1351 در شهرستان ابهر واقع در استان زنجان به دنیا آمدم . تحصیلات ابتدایی تا دبیرستان را در این شهرستان گذراندم در سال 1371 با رتبه 14 کنکور سراسری وارد دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق (ع)شدم. در سال 1378 پایان نامه تحصیلی خود را تحت عنوان « مطالعه تطبیقی ظهرنویسی اسناد تجاری در حقوق ایران و کنوانسیونهای بین المللی» با راهنمایی استاد فقید دکتر امیرحسین فخاری دفاع کردم، از اواخر سالهای تحصیلی تا سال 1380 بمدت چند سال بعنوان مدیرحقوقی و امور قراردادها در سازمانها مشغول بودم. در همان سال در آزمون ورودی کانون مرکز قبول و در سال 1382 مفتخر بدریافت پروانه وکالت دادگستری شدم در حال حاضر بعنوان عضو کمیسیون آموزش کانون و مدیرعامل موسسه حقوقی و مطالعاتی ایرانیان صاعد در خدمت شما و همکاران عزیز هستم.

سـوال : آقای صالحی با چـه اساتیـدی درس داشتید؟ بیشتر تحت تأثیر کدامیک از اساتید حقوق بودید؟

در دروس حقوق مدنی بیشتر تحت تأثیر استاد دکتر سید حسین صفایی ، استاد فقید دکتر مهدی شهیدی و آقای دکتر محمد جواد صفار قرار گرفتم در دروس حقوق تجارت از محضر استاد فقید دکتر امیرحسین فخاری و نیز استاد دکتر ربیعا اسکینی تلمذ و در دروس جزائی از محضر دکتر میرمحمد صادقی ، مرحوم دکتر سپهوند و آقای دکتر نجفی توانا تلمذ نمودم. در سایر دروس و موضوعات حقوقی اندیشه ها و درس های آقای دکتر حسین آبادی و دکتر سید محمود کاشانی دراینجانب تأثیر گذار بوده است و همه حضرات از اساتید بزرگ بوده و هستند و آموزه هایشان همیشه برای من سرمایه معنوی بی بدیل و اخلاق پسندیدۀ آنها چراغ روش سعادت برای ما بوده است.

سوال: معمولاً دانش آموختگان دانشگاه امام صادق(ع) بر زبانهای خارجی مسلط یا آشنا هستند، شما چطور؟

دوره ای که ما مشغول بودیم یادگیری زبان فرانسه و عربی برای دانشجویان حقوق الزامی بود. بنابراین زبان تخصصی ما هم فرانسه و عربی بود لیکن به دلائل نیاز حرفه ای به یادگیری زبان انگلیسی نیز روی آوردم که از نظر مدیریت کسب وکار و نیز مدیریت حقوقی برای من بسیار مفید و راه گشا بوده است.البته چون زبان مادری من ترکی آذری است بدلیل زمینه ای که داشتم به ترکی استانبولی نیز آشنایی دارم .

سوال : آیا خاطره ای از دورۀ وکالت یا مدیریت خود بخاطر دارید برای خوانندگان نشریه تعریف کنید؟

عالم وکالت ، پر از خاطره های تلخ و شیرین بویژه در پرونده هاست ، آنچه در حال حاضر بعنوان خاطره به یاد می آورم مربوط می شود به 6 یا 7 سال پیش ، زمانیکه با همکاران تصمیم به راه اندازی موسسه حقوقی و مطالعاتی ایرانیان صاعد گرفتیم ، در آن موقع تأسیس موسسات حقوقی به شکلی که خدمات حقوقی و مطالعاتی متنوعی را به مردم ارائه نماید مرسوم و متداول نبود برای کسب مشورت خدمت یکی از پیشکسوتان رسیدیم و در خصوص راه اندازی چنین مرکزی که شرکاء و اعضاء متعدد داشته باشد سوال کردیم ؛ ایشان از سردلسوزی مشفقانه فرمودند که سراغ این کار نروید وکلا و حقوقی ها نمی توانند با هم کار کنند. ادامه دادند دو نفر از همکاران وکیل مشترکاً دفتری خریده بودند تا با یکدیگر کار کنند ولی بر سر رنگ دیوار اتاق ها بحثشان بالا گرفت و به قهر و جدایی انجامید بطوری که علیه یکدیگر دعوی تصرف عدوانی مطرح کردند. این خاطره از طرف همکار پیشکسوتم ناصحانه ومشفقانه ولی شنیدن آن برایم درد آور بود.چرا که می دیدم در همه حرفه های مشابه از قبیل پزشکی ، مهندسی ، و ... کارگروهی منظم انسجام یافته ای وجود داشت ولی این موضوع بین وکلای دادگستری جانیفتاده بود و اصولاً سوال من این بود چرا باید تفکر عدم امکان مشارکت یا کارتیمی در جامعه وکالت رواج داشته باشد؟ به هر حال این خاطره ما را مدتی در خوف و رجا فرو برد ولی با توکل بخدا با تشویق اساتید و اعضاء اسبق هیأت مدیره محترم کانون مرکز و وکلای پیش کسوت وارد این مسیر شدیم و با وجود مرارتها ، سختیها و تنهائیها خدا را شکر می کنیم که به ما توفیق داد در ارائه یک کار تیمی موفق در طول این سالها سربلند باشیم.

سوال : شما کار اجرائی هم داشتید؟

بله بنده تقریباً همه عمرکوتاه حرفه ای خود را در امور اجرائی گذراندم چه قبل و چه بعد از وکالت. اصولاً اعتقاد دارم کارهای اجرائی و امور ایجادی است که عرصه بروز توانمندیها و خلاقیت ها و کارآفرینیهاست. پست های مشاوره ای تأثیر گذاری لازم را ندارند.لذا سعی کردم صرفاً یک مشاور نباشم و حتی در حوزۀ ارائه خدمات مشاوره حقوقی و وکالت نیز در موقعیت یک مدیر انجام وظیفه کنم.

سوال : اشاره کردید به کارتیمی و تشکیل موسسه حقوقی ، چه عاملی باعث شد شما به سراغ کارگروهی متمایل شوید؟

جواب : عوامل مختلفی وجود داشت یکی از مهمترین عوامل ، احساس نیاز به داشتن توان تخصصی کافی برای ارائه خدمات بهتر بود. به عبارت دیگر مردم به خدمات تخصصی بویژه در علوم جدید و مستحدثه نیاز داشتند ولی ما به تنهائی و بعنوان یک وکیل توانایی تولید و ارائه خدمات تخصصی با کیفیت را نداشتیم . عامل دیگر که باعث شد به فکر تأسیس موسسه حقوقی و مطالعاتی بیافتیم این بود که بعنوان یک وکیل انفراداً نمی توانستیم به تمام نیازهای حقوقی متعدد و متنوع یک موکل بویژه اشخاص حقوقی و شرکت ها، بصورت یکپارچه پاسخگو باشیم ، ارائه خدمات یکپارچه و متنوع از عهدۀ یک وکیل خارج است و فقط یک موسسه می تواند چنین خدماتی را مدیریت ، سازماندهی و ارائه نماید .
عامل سومی که باعث شد به فکر تأسیس موسسه باشیم . احساس نیاز به فرهنگ بهداشت حقوقی در سازمانها و شرکت ها بود. به عقیده بنده اگر ما خدمات حقوقی و مشاوره ای با کیفیت را به صورت مستمر و هدفمند به شرکت ها و موکلین خودمان ارائه دهیم ، خودبخود از بروز دعاوی و انباشت قضایی آنها جلوگیری می شود و باعث رضایتمندی موکلین و تقویت پایگاه مردمی وکلا نیز می گردد . موسسات حقوقی یکی از نمادهای توسعه حقوقی در کشورهای پیشرفته دنیا محسوب می گردند. مراکزی که می توانند در صورت گسترش به توسعه کارکردهای حقوقی درکشور و نیز به تحول کیفی کانون های وکلا و بهداشت حقوقی سیستم های مالی و اقتصادی کشورکمک کنند.
بنابراین ، این عواملی که عرض کردم و مجموعه دلائلی از این دست ، باعث شد که بنده و همکاران به فکر کار تیمی و گروهی در قالب موسسه حقوقی و مطالعاتی بیافتیم که نتیجه آن تاکنون تشکیل تعدادی دپارتمان تخصصی فرعی از قبیل حقوق املاک ، امور گمرکی ، آموزشی ، تحقیقات ، قراردادها ، داوری ، وکالت با شــرح خــدمات و وظایف مشخص می باشد که در وب سایت موسسه به نشانی Iraniansaed.org به تفصیل موجود است.

سوال: اشاره کردید به کمیسیون آموزش، جنابعالی بعنوان عضو فعال کمیسیون مزبور مشکل اصلی کانون را در چه می دانید و دغدغه آموزش وکلا را چقدر جدی می دانید؟

از نگاه مدیریت استراتژیک، مشکل اصلی کانون ناکارآمدی ساختار کانون وکلاست. دغدغه آموزش، کارآمـدی مدیران، عدم رعایت شأن وکلا، ضعف مدیریت سرمایه های صندوق حمایت ، عدم تعامل کافی و . . . در درجات بعدی اهمیت است. اگر ساختار یک سازمانی، ناکارآمد و مدیریت پذیر نباشد، هر مدیری هرچند توانمند و دلسوز در آن قرار گیرد، نمی تواند کارایی داشته باشد. دقیقاً مانند اسکلت یک ساختمان که تأسیسات رو بنایی آن منوط به داشتن اسکلت محکم و آسیب ناپذیرو قابل توسعه است.

توضیحاً عرض می کنم که :

ساختار سازمانی و شرح وظایفی که ما امروز در کانون داریم مربوط به 60 سال پیش است که از لایحه قانونی استقلال نشأت می گیرد. این قانون برای شرایطی تصویب شد که تعداد وکلا محدود و حداکثر دو یا سه هزار نفر بودند که در قالب هیأت عمومی وکلا و با حضور همه وکلا تشکیل می شد. در حالیکه اکنون تعداد وکلا وکارآموزان کانون مرکز به نزدیک 18000 نفر افزایش یافته است، میانگین سنی ، تحصیلی و جنسیتی وکلا تغییر پیدا کرده و تعاملات اجتماعی از جمله ساز و کارهای ارتباطی به شدت عوض شده و نیازهای جدید متعدد و متنوعی هویدا شده است که ساختار سازمانی، اداری و فرایندی کانون پاسخگوی نیازهای مدرن نیست و نیاز به بازمهندسی دارد. این مهندسی مجدد در اغلب موارد نیاز به ظرفیت قانونی جدید ندارد بلکه همان قانون هنوز ظرفیت های بالقوه و اجرا نشده دارد. که می توان فعال نمود. بعنوان نمونه در بحث آموزش که اشاره فرمودید بند هـ ماده 6 لایحه قانونی استقلال فراهم نمودن زمینه پیشرفت علمی وکلا را در عداد وظایف اصلی کانون دانسته است. این وظیفه متناسب با نیازهای جدید علمی وکلا ساماندهی نشده است علت اینست که سرعت افزایش تعداد وکلا، از سرعت تغییرات در ساختار کانون بیشتر بوده و یا به تعبیری به همان اندازه که نیازهای علمی نوظهور برای وکلا پیش آمده، ساختار تشکیلاتی کانون به روز و کار آمد نشده است. مدیران کانون تلاش کرده اند آموزش ها را در جایی که ساختار کانون اجازه میداده در محل کانون آن هم بصورت سخنرانی به شکل مرسوم سنتی به جمعیت محدودی از وکلا ارائه دهند. این معلول ضعف سیستم است. نیازهای جدید سیستمی پویا و کارآمد می طلبد.

پیشنهاد مشخص بنده در کمیسیون برای رفع این نقیصه اینست که آموزش ها باید در پشت میز وکلا در دفتر خودشان ارائه شود. امروزه آموزشهای حضوری و کلاسی در دنیا در حال افول است و با اتکاء به وسایل ارتباط جمعی، سیستم های رایانه ای مدرن به سادگی می توان آموزشهای کاربردی را بصورت آنلاین در اختیار همه وکلا قرارداد. حتی وکلای استانها و شهرستانها نیز از این حقشان بتوانند بهره مند شوند. مگر می شود حدود18000 نفر وکیل وکار آموز را در یک سالن محدود و در بازه زمانی محدود آموزش کاربردی داد؟ به باور بنده در حال حاضر که مرکز علمی و کاربردی کانون تشکیل شده، این مرکز نیز برای نیازهای آموزش کاربردی وکلا کافی نیست چرا که اولاً این مرکز فعلاً کار دانشگاهی می کند نه کاربردی.ثانیاً در صورت برگشتن به وظیفة اصلی خود، مگر چقدر ظرفیت دارد؟ آن هم در شرایطی که وکلای شهرستانها امکان حضور در تهران ندارند. از نظر اقتصادی هم بصرفه نیست که در هر مرکز استانی شعبه یا شعب متعددی ایجاد کنیم. پس ضرورت یک باز مهندسی در سیستم آموزش و همه فرایندهای کانون اجتناب ناپذیر است. تا عدالت آموزشی و صنفی متناسب با نیازها ایجاد گردد. برای اطلاعات بیشتر می توانید به دست نوشته اینجانب با موضوع «فلسفه آموزشهای کاربردی. . . » در سایت موسسه حقوقی ایرانیان مراجعه فرمائید.

سوال: همانطوریکه می دانید انتخابات هیأت مدیره دوره 28 در پیش است چه ترکیبی برای هیأت مدیره مناسب می دانید؟

همه همکاران می دانند که در شرایط حاضر کانون وکلا در پیچ تاریخی مهمی قراردارد بطوریکه کوچکترین غفلت می تواند، برای مدتی نامعلوم سرنوشت کانون را عوض کند. همانطوریکه همت ویژه و مشارکت حداکثری همکاران عزیز می تواند آینده مطلوبی را برای جامعه وکالت رقم بزند.
به نظر بنده در این شرایط ما به همدلی بیشتر نیاز داریم نباید آدرس غلط به یکدیگر بدهیم، تشکیل گروه و یا تشکل یا ائتلاف برای جلب مشارکت حداکثری مکانیزم خوبی است به شرطیکه که باعث رنجش همکاران و خدای نکرده تخریب یکدیگر نباشد. ما بهتر است بجای اینکه یکدیگر را به سنتی بودن، دانشگاهی بودن و یا کیف بدست بودن و یا عناوین دیگر متهم کنیم، هر آنچه در توان داریم اعم از تجربه، دانش، حسن شهرت، مدیرت، قدرت تعامل و ... در طبق اخلاص بگذاریم. و یکدیگر را با رفتاری شایسته به همدلی، مشارکت، مدارا و مدیریت دعوت کنیم. جامعه وکالت پر است از مفاخر علمی و حقوقی که آگاهانه بهترین ها را برخواهند گزید با ترکیبی متناسب از تجربه و دانش، مدارا و مدیرت، مدیریتی نوین و کارآمد که برازنده آینده امید بخش جامعه وکالت است.

آقای صالحی از فضای داخلی موسسه شما که بازدید کردیم وجود واحد IT (فناوری اطلاعات) و یک نظام بایگانی مدرن توجه ما را جلب کرد. می توانید اندکی در مورد این واحدها صحبت کنید.

بله همانطور که می دانید پیشرفت های گوناگون در فناوری اطلاعات چهره مدیریت را نسبت به دهه گذشته به سرعت متحول کرده است اجرای موفق فناوری اطلاعات یکی از روشهایی است که شخصیت ممتازی به زنجیره مدیریتی حاکم برسازمانها داده است.
انتقال سریع اطلاعات، سرعت در ارائه خدمات ، صرفه جوئی درزمان ، دقت درانجام امور و کارایی زنجیره خدمات، از مزایای فناوری اطلاعات است.
موسسات مطالعاتی و حقوقی نیز از این قاعده مستثنی نیستند مایلم به عنوان نمونه به چند دستاورد موسسه که متکی به این دانش بوده اشاره گذارا بکنم:
1) همه پرونده های وکالتی موسسه بصورت فایل الکترونیکی در آمده و اوراق همه پرونده ها نیز اسکن شده است بطوریکه نیازی به ملاحظه فیزیکی پرونده نباشد هر کاربری (وکیلی) سطح دسترسی دارد که گزارشات روزانه ، نتیجه دادرسی، یا قرار کارشناسی و یا لایحه ارسالی را در آن وارد می کند و مدیر و یا سرپرست واحدها نیز می توانند آخرین وضعیت را از رایانه خود ببینند و حتی دستور یا پیشنهاد لازم را بدهند.
کارآموزان می توانند بدون اینکه فیزیک پرونده را داشته باشند ، با تعریف سطح دسترسی به مطالعه پرونده ها بپردازند.
موکلین نیز می توانند تقاضای کد اختصاصی بکنند و از منزل یا اداره خود به سیستم موسسه وارد شوند از نتیجه تصمیم دادگاه و یا نتیجه عملکرد وکیل خود مطلع شوند و حتی می توان نتیجه اقدامات را به آنها سیستمی SMS کرد اینها و ده ها ثمره دیگر این روش که حاصل دانش فناوری اطلاعات است.
2) ارائه خدمات اطلاع رسانی حقوقی و پرسش و پاسخ های متقاضیان بصورت آنلاین ، یکی از وظایف جامعه حقوقی تنویر افکار عمومی از طریق دانش حقوقی است. این وظیفه بصورت حضوری کم اثر و در سطح وسیع شدنی نیست تنها راه آن ارائه خدمات از طریق فضای سایبر است. ما در موسسه این امر مهم را بصورت بانک پرسش و پاسخ رایگان راه اندازی کردیم که تاکنون ده ها هزار نفر از این خدمات مجاناً استفاده کرده اند و برخی از آنهانیز مستقیماً به موسسه مراجعه کرده اند. حالا تصور کنید اگر این مکانیزم در سطح وسیع و میلیونی انجام شود ، ما چقدر دانش جامعه حقوقی را بالا می بریم ؟ من معتقدم این روش پایگاه مردمی وکالت و وکلا را نیز می تواند احیا کند و جانی دیگر به آرمان های بلند پیشینیان سرافراز ما ببخشد.

بعنوان آخرین سوال: آیا فکر می کنید می توان این سیستم ها را در کانون وکلا عملیاتی نمودو آیا آمادگی دارید این دستاوردها را در اختیار کانون قرار دهید؟

در مورد قسمت اول سوال عرض کنم، این سیستم در کانون وکلا قابل پیاده شدن هست و حتی ما به ضرورتهای زمانه ناچاریم این سیستم ها را در کانون پیاده کنیم بعنوان نمونه می توانیم برای افزایش مشارکت وکلا در انتخابات برای آنها کد رهگیری تعریف کنیم و انتخابات دورۀ بعدی را بصورت آنلاین اجرا کنیم با ضریب خطای بسیار ناچیز ، مکانیزمی که خیلی جاهای دنیا اجرا می شود و بخشی از آن در کشور عزیزمان نیز اجرا شده است .
در این صورت مشارکت وکلا دیگر 20% نخواهد بود تا تهدیدی و چالش جدی برای کانون محسوب شود. با پیاده کردن این روش همه وکلا در جاهای مختلف شهرهای استان تهران و استانهای دور مثل هرمزگان، سیستان و بلوچستان و یزد نیز می توانند در انتخابات شرکت کنند.
می خواهم عرض کنم که با این سیستم ناکارآمد ، ما چه انتظاری از وکلا داریم؟ انتظار داریم که مثلاً 15000 نفر از نقاط دور و نزدیک این کشور بیایند در یک خیابان و در یک صندوق آنهم در ظرف چند ساعت رأی بدهند آیا شدنی است؟ تنها چاره اش مدرن کردن سیستم انتخاباتی کانون به کمک دانش IT است .
نمونه دیگر که وکلا ناراضی و گله مند هستند اینست که برای تمدیدپروانه هر بار باید بروند خیابان ظفر و از صندوق حمایت استعلام بیاورند با کلی هزینه، وقت ، انرژی و . . .
این معضل را می توان با تعریف یک Data base و لینک دادن بانک به واحد تمدید پروانه و با اندکی کار سیستماتیک دیگر برطرف نمود در این صورت آنلاین استعلام گرفته می شود و رضایت همه وکلا نیز تأمین می شود و ده ها نمونه دیگر از این قبیل که ذکر آن از حوصله بحث خارج است .
در مورد قسمت دوم سوال عرض کنم با کمال افتخار آمادگی خود را جهت انتقال تجربه به کانون وکلا بعنوان خانه اول همه ما اعلام می کنم اگر مدیران بخواهند، این آمادگی وجود دارد ضمن اینکه در موسسه حقوقی مطالعاتی ایرانیان صاعد به روی همه همکاران عزیز خواهران و برادران باز است هم از ارشادات آنها و هم از انتقادات آنها بهره مند می شویم .

سوال: کلام آخر شما ؟
ج ـ به قول شاعر زنده یاد سهراب سپهری باید عرض کنم:
چشم ها را باید شست
جور دیگر باید دید
سپاس از شما

تعداد بازديد كنندگان : 1423 نفر